Wednesday, August 10, 2022
Home ಅಧ್ಯಾತ್ಮ ಸಿದ್ದಿಸಾಧನೆ, ಅಪೂರ್ವ ಮಹಿಮೆಗಳ ಕೃಷ್ಣಾಪುರ ಮಠ ಯತಿ ಪರಂಪರೆ

ಸಿದ್ದಿಸಾಧನೆ, ಅಪೂರ್ವ ಮಹಿಮೆಗಳ ಕೃಷ್ಣಾಪುರ ಮಠ ಯತಿ ಪರಂಪರೆ

ಸಿದ್ದಿಸಾಧನೆ, ಅಪೂರ್ವ ಮಹಿಮೆಗಳ ಕೃಷ್ಣಾಪುರ ಮಠ ಯತಿ ಪರಂಪರೆ

ಶ್ರೀಮಧ್ವಾಚಾರ್ಯರ ದಿವ್ಯ ಶಕ್ತಿಗೆ ಒಲಿದ ದ್ವಾರಕೆಯ ರುಕ್ಮಿಣೀ ಕರಾರ್ಚಿತ ಕಡೆಗೋಲು ಕೃಷ್ಣನ ದಿವ್ಯ ಪ್ರತಿಮೆಯನ್ನು ಶ್ರೀ ಮಧ್ವರು ಉಡುಪಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಿ ಪೂಜೆಗಾಗಿ ಎಂಟು ಯತಿಗಳನ್ನು ನೇಮಿಸಿದರು. ಉತ್ತರ ಬದರಿಕಾಶ್ರಮದಲ್ಲಿ ಶ್ರೀ ವೇದವ್ಯಾಸ ದೇವರು ಶ್ರೀ ಮಧ್ವಾಚಾರ್ಯರಿಗೆ ಕರುಣಿಸಿದ ದಿವ್ಯ ಪ್ರತಿಮೆಗಳನ್ನು ಶ್ರೀ ಮಧ್ವರು ತನ್ನ ಎಲ್ಲಾ ಶಿಷ್ಯರಿಗೂ ನೀಡಿ ಅನುಗ್ರಹಿಸಿದರು. ಈ ಪ್ರತಿಮೆಗಳೇ ಅಷ್ಟಮಠಗಳ ಪಟ್ಟದ ದೇವರಾಗಿ ಪೂಜೆಗೊಳ್ಳುತ್ತಿದೆ.

ಶ್ರೀ ಮಧ್ವರ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ಶಿಷ್ಯರು ಹಾಗೂ ಉಡುಪಿಯ ಅಷ್ಟಮಠಗಳ ಮೂಲ ಯತಿಗಳು

ಶ್ರೀ ಹೃಷಿಕೇಶತೀರ್ಥರು (ಪಲಿಮಾರುಮಠ)- ಸೀತಾಲಕ್ಷಣ ಸಹಿತ ಶ್ರೀರಾಮ ದೇವರು

ಶ್ರೀ ಜನಾರ್ದನತೀರ್ಥರು (ಕೃಷ್ಣಾಪುರ ಮಠ)- ದ್ವಿಭುಜ ಕಾಲೀಯ ಮರ್ದನ ನರಸಿಂಹ ದೇವರು

ಶ್ರೀ ವಾಮನತೀರ್ಥರು (ಶೀರೂರು ಮಠ)- ರುಕ್ಮಿಣಿ ಸತ್ಯಭಾಮಾ ಸಹಿತ ವಿಠಲ ದೇವರು

ಶ್ರೀ ರಾಮತೀರ್ಥರು (ಕಾಣಿಯೂರು ಮಠ)- ಯೋಗಾನರಸಿಂಹ ದೇವರು

ಶ್ರೀ ವಿಷ್ಣುತೀರ್ಥರು (ಸೋದೆ ಮಠ)- ಶ್ರೀ ಭೂವರಾಹ ದೇವರು

ಶ್ರೀ ಉಪೇಂದ್ರತೀರ್ಥರು (ಪುತ್ತಿಗೆ ಮಠ)- ವಿಠಲ ದೇವರು

ಶ್ರೀನರಸಿಂಹತೀರ್ಥರು (ಅದಮಾರು ಮಠ)- ಚತುರ್ಭುಜ ಕಾಲೀಯಮರ್ದನ ದೇವರು

ಶ್ರೀ ಅಧೋಕ್ಷಜತೀರ್ಥರು (ಪೇಜಾವರ ಮಠ)- ವಿಠಲ ದೇವರು

ಶ್ರೀ ಕೃಷ್ಣಾಪುರ ಮಠದ ಗುರುಪರಂಪರೆ

1. ಶ್ರೀ ಜನಾರ್ದನತೀರ್ಥರು (ಕೃಷ್ಣಾಪುರ ಮಠದ ಮೂಲ ಯತಿ)
ಶ್ರೀ ಮಧ್ವಾಚಾರ್ಯರು ಶ್ರೀ ಜನಾರ್ದನತೀರ್ಥರಿಗೆ ದ್ವಿಭುಜ ಕಾಲೀಯಮರ್ದನ ಕೃಷ್ಣದೇವರನ್ನು ಪಟ್ಟದ ದೇವರಾಗಿ ಕರುಣಿಸಿದರು.

ಶ್ರೀ ಜನಾರ್ದನತೀರ್ಥರು ಬಾಲ್ಯದಿಂದಲೂ ಶ್ರೀ ನರಸಿಂಹ ದೇವರ ಅನನ್ಯ ಉಪಾಸಕರಾದ ಕಾರಣ ಆಚಾರ್ಯರು ಅವರಿಗೆ ಶ್ರೀ ನರಸಿಂಹದೇವರ ಪ್ರತಿಮೆಯನ್ನೂ ಅನುಗ್ರಹಿಸಿದರೆಂದು ಐತಿಹ್ಯವಿದೆ.

ಹೀಗಾಗಿ ಶ್ರೀ ಕೃಷ್ಣಾಪುರ ಮಠದಲ್ಲಿ ಪಟ್ಟದದೇವರಿಗೆ ಸಲ್ಲುವ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಪೂಜೆ, ನೈವೇದ್ಯ ಉಪಚಾರಾದಿಗಳು ಶ್ರೀ ನರಸಿಂಹ ದೇವರಿಗೂ ಸಲ್ಲಿಸುವ ಸಂಪ್ರದಾಯ ಅಂದಿನಿಂದ ಇಂದಿನ ವರೆಗೂ ನಡೆದು ಬರುತ್ತಿದೆ

ಶ್ರೀ  ಜನಾರ್ದನತೀರ್ಥರು 1329ನೇ ಇಸವಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಶೀ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಹರಿಪಾದ ಸೇರಿದರು.

2. ಶ್ರೀ ವತ್ಸಾಂಕತೀರ್ಥರು
ಶ್ರೀ ಜನಾರ್ಧನತೀರ್ಥರ ಕರಕಮಲ ಸಂಜಾತರಾರು, ಮಹಾತಪಸ್ವಿಗಳು.

ಒಮ್ಮೆ ಶ್ರೀ ವತ್ಸಾಂಕತೀರ್ಥರು ಕುಂಭಾಶಿ ಮಠದಲ್ಲಿ ತಂಗಿದ್ದಾಗ ಸ್ವಪ್ನ ಸೂಚನೆಯಾಯಿತು.

ಅದೇನೆಂದರೆ ಕುಂಭಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಕುಂಭಾಸುರನನ್ನು ವಧಿಸಿದ ನಂತರ ಭೀಮಸೇನ ದೇವರು ಪೂಜಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಗೋಪಿನಾಥ ದೇವರ ಪ್ರತಿಮೆ ಮಠದ ಈಶಾನ್ಯ ದಿಕ್ಕಿನ ಗ್ರಾಮವೊಂದರಲ್ಲಿ ಭೂಮಿಯೊಳಗೆ ಹುದುಗಿದೆ. ಅದನ್ನು ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಿ ಪೂಜಿಸಿ ಎಂಬ ಸೂಚನೆಯಂತೆ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಈಗಿನ ನೇರಂಬಳ್ಳಿ ಗ್ರಾಮದ ಸ್ಥಳವೊಂದರಲ್ಲಿ ಅಂದು ಉತ್ಖನನ ನಡೆಸಿದಾಗ ದೇವರ ಪ್ರತಿಮೆ ಲಭಿಸಿತು.

ಮುಂದೆ ಅಲ್ಲೇ ಮಠವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿ ದೇವರನ್ನು ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಿದರು.

ನಿರಂತರ ಗೋಪಿಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಪೂಜಿಸುತ್ತಾ 18 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಪೀಠದಲ್ಲಿದ್ದು 1344ನೇ ಇಸವಿಯಲ್ಲಿ ಕಾರ್ತಿಕ ಶುದ್ಧ ಹುಣ್ಣಿಮೆಯಂದು ನೇರಂಬಳ್ಳಿ ಮಠದಲ್ಲೇ ವೃಂದಾವನಸ್ಥರಾದರು.

3. ಶ್ರೀ ವಾಗೀಶತೀರ್ಥರು
ಸದಾ ತೀರ್ಥಯಾತ್ರೆಯಲ್ಲೇ ನಿರತರಾಗಿದ್ದ ಯತಿಗಳಿಗೆ ಒಮ್ಮೆ ನೇರಂಬಳ್ಳಿಯ ಗೋಪಿನಾಥಕೃಷ್ಣ ದೇವರು ಸ್ವಪ್ನದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡು ತನ್ನನ್ನು ನಿತ್ಯ ಆರಾಧಿಸುವಂತೆ ಕರೆ ಇತ್ತರು.

ಆ ಕ್ಷಣವೇ ನೇರಂಬಳ್ಳಿಗೆ ಆಗಮಿಸಿ ಅನೇಕ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಅಲ್ಲೇ ಶ್ರೀದೇವರನ್ನು ಪೂಜಿಸುತ್ತಾ ಭಕ್ತರನ್ನು ಅನುಗ್ರಹಿಸುತ್ತಾ 21 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಪೀಠದಲ್ಲಿದ್ದು 1365ನೇ ಇಸವಿಯಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವಾವಸು ಸಂವತ್ಸರದ ಮಾಘ ಶುದ್ಧ ದಶಮಿಯಂದು ಪರಂಧಾಮ ಸೇರಿದರು.

4. ಶ್ರೀ ಲೋಕೇಶತೀರ್ಥರು
ಮಹಾಪಂಡಿತರೆನಿಸಿದ್ದ ಇವರು ಶ್ರೀ ಮಧ್ವಾಚಾರ್ಯರ ವಿಷ್ಣುತತ್ವ ನಿರ್ಣಯಕ್ಕೆ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ ಬರೆದಿರುವರೆಂದು ಐತಿಹ್ಯವಿದೆ.

ಆಯುರ್ವೇದ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯಲ್ಲಿ ಅಪ್ರತಿಮರೆಂದೆನಿಸಿದ್ದ ಶ್ರೀ ಲೋಕೇಶತೀರ್ಥರು ಯಾವ ವೈದ್ಯರಿಂದಲೂ ಗುಣಪಡಿಸಲಾಗದ ಯಿಲೆಗಳಿಗೆ ಔಷಧಿ ನೀಡಿ ಗುಣಪಡಿಸಿ ಅನುಗ್ರಹಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ಇತಿಹಾಸದ ಪುಟಗಳಲ್ಲಿ ದಾಖಲಾಗಿದೆ.

16 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಪೀಠದಲ್ಲಿದ್ದ ಇವರು ನೇರಂಬಳ್ಳಿಯಲ್ಲೇ 1381ನೇ ಇಸವಿ ದುರ್ಮತಿ ನಾಮ ಸಂವತ್ಸರದ ವೈಶಾಖ ಶುದ್ಧ ಪಂಚಮಿಯಂದು ಪರಂಧಾಮಗೈದರು.

5. ಶ್ರೀ ಲೋಕನಾಥತೀರ್ಥರು
ಬಹುದೊಡ್ಡ ವಿದ್ವಾಂಸರು.

ಅನೇಕರಿಗೆ ಸುಧಾದಿ ಗ್ರಂಥಗಳ ಪಾಠ ನಡೆಸಿದ ಇವರು ತಂತ್ರಸಾರೋಕ್ತ ಮಂತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಸಿದ್ದಿ ಸಾಧನೆಯೊಂದಿಗೆ ವಾಗ್ದೇವಿಯನ್ನು ಒಲಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು.

ಒಮ್ಮೆ ಮಾಂತ್ರಿಕನೊಬ್ಬ ಮಠಕ್ಕೆ ಬೆಂಕಿ ಹತ್ತಿಸಿದಾಗ ತಮ್ಮ ಮಂತ್ರ ಸಿದ್ದಿಯಿಂದಲೇ ಬೆಂಕಿ ಆರಿಸಿ, ಆ ಬೆಂಕಿ ಆ ಮಾಂತ್ರಿಕನಿಗೇ ಸ್ಪರ್ಷವಾಗುವಂತೆ ಮಾಡಿದರು. ಕಂಗಾಲಾದ ಮಾಂತ್ರಿಕ ತಪ್ಪಿನ ಅರಿವಾಗಿ ಶರಣಾಗತನಾದಾಗ ಆತನನ್ನು ಶ್ರೀಪಾದರು ಅನುಗ್ರಹಿಸಿದ ಕತೆ ಈ ಪರಂಪರೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಚಲಿತವಿದೆ.

ನೇರಂಬಳ್ಳಿಯ ಗೋಪಿಕೃಷನನ್ನು ಪೂಜಿಸುತ್ತಾ 1399ನೇ ಇಸವಿ ಪ್ರಮಾಥಿ ಸಂತ್ಸವರದ ಚೈತ್ರ ಶುದ್ಧ ಹುಣ್ಣಿಮೆಯಂದು ಪರಂಧಾಮ ಸೇರಿದರು.

6. ಶ್ರೀ ಲೋಕಪೂಜ್ಯತೀರ್ಥರು
ಮುಖ್ಯಪ್ರಾಣ ದೇವರ ಅನನ್ಯ ಉಪಾಸಕರಾಗಿದ್ದ ಯತಿಗಳ ಮಂತ್ರಸಿದ್ದಿಗೆ ಪವಾಡಗಳು ಸಂಭವಿಸುತಿತ್ತೆಂದು ತಿಳಿದು ಬರುತ್ತದೆ.

ಒಮ್ಮೆ ಆಗಂತುಕನೊಬ್ಬ ಇವರನ್ನು ಕೊಲ್ಲಬೇಕೆಂದು ಮಠಕ್ಕೆ ಬಂದಾಗ ಈತನು ಮುಖ್ಯಪ್ರಾಣ ದೇವರ ರೌದ್ರರೂಪದ ದರ್ಶನಕ್ಕೆ ಬೆದರಿ ಮೂರ್ಛಿತನಾದ.

ನಂತರ ಶರಣಾಗಿ ಕ್ಷಮೆ ಕೇಳಿ ಶ್ರೀಪಾದರಿಂದ ಅನುಗ್ರಹೀತನಾದ ಘಟನೆ ಪರಂಪರೆಯ ಪುಟಗಳಿಂದ ತಿಳಿದುಬರುತ್ತದೆ.

21 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಪೀಠದಲ್ಲಿದ್ದ ಶ್ರೀಪಾದರು 1420ನೇ ಇಸವಿಯ ಶಾರ್ವರಿ ಸಂ|ರದ ವೈಶಾಖ ಶುದ್ಧ ದ್ವಾದಶಿಯಂದು ವೃಂದಾವನ ಪ್ರವೇಶಗೈದರು.

7. ಶ್ರೀ ವಿದ್ಯಾಧಿರಾಜತೀರ್ಥರು
ಮಹಾನ್ ತಪಸ್ವಿಗಳಾಗಿದ್ದ ಇವರು ವಿಶಿಷ್ಟ ವೃತಾಚರಣೆ, ಅನುಷ್ಠಾನದಿಂದ ಭಗವಂತನ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.

ಇವರ ವಿಶೇಷವೆಂದರೆ ಒಂದು ಪಕ್ಷ (15 ದಿನ) ಉಪವಾಸವಿದ್ದುಕೊಂಡು ಇನ್ನೊಂದು ಪಕ್ಷದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಭಿಕ್ಷೆ ಸ್ವೀಕರಿಸುವಂಥ ವೃತವನ್ನು ಸನ್ಯಾಸ ಜೀವನದ ಕೊನೆಯ ವರೆಗೂ ಪಾಲಿಸಿಕೊಂಡು ಬಂದಿದ್ದರು.

ತೀರ್ಥಯಾತ್ರೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲೂ ಕೂಡಾ ಇದೇ ರೀತಿಯ ಅನುಷ್ಠಾನವನ್ನು ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾಗಿ ಅನುಸರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. 19 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಪೀಠದಲ್ಲಿದ್ದ ಇವರು ಸಿದ್ಧಾರ್ಥಿ ಸಂ|ರದ ಪಾಲ್ಗುಣ ಶುಕ್ಲ 15ರಂದು ಹರಿಪಾದ ಸೇರಿದರು.

8. ಶ್ರೀ ವಿಶ್ವಾಧಿರಾಜತೀರ್ಥರು
ಅವರು ಶ್ರೇಷ್ಠ ವಿದ್ವಾಂಸರು ಹಾಗೂ ಯೋಗಶಾಸ್ತ್ರ ನಿಪುಣರು.
ಅವರ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯವೇನೆಂದರೆ ತಮ್ಮ ಪ್ರಾಣಾಯಾಮ ಬಲದಿಂದ ಅನೇಕ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ನಿದ್ರಿಸದೆ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಹರಿನಾಮ ಸ್ಮರಣೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರುತ್ತಿದ್ದರು. ದೇಶದ ಎಲ್ಲಾ ತೀರ್ಥಕ್ಷೇತ್ರಗಳನ್ನು ಸಂದರ್ಶಿಸುತ್ತಾ ಧಾತು ನಾಮ ಸಂ|ರದ ಮಾರ್ಗಶಿರ ಸಪ್ತಮಿಯಂದು ಪರಾಂಧಾಮ ಸೇರಿದರು. 17 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಪೀಠದಲ್ಲಿದ್ದರು.

9. ಶ್ರೀ ವಿಶ್ವಾಧೀಶತೀರ್ಥರು
ಪ್ರಸಿದ್ದ ಪಂಡಿತರಾಗಿದ್ದ ಯತಿಗಳು ಧನ್ವಂತರಿ ಮಂತ್ರದಲ್ಲಿ ಸಿದ್ದಿ ಪಡೆದಿದ್ದರು.

ಭಕ್ತನೊಬ್ಬನಿಗೆ ಕಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಗಲಕುಷ್ಟರೋಗವನ್ನು ತನ್ನ ಧನ್ವಂತರಿ ಸಿದ್ಧಿಯಿಂದ ಉಪಶಮನಗೊಳಿಸಿದ ಘಟನೆ ಪರಂಪರೆಯಲ್ಲಿ ದಾಖಲಾಗಿದೆ.

19 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಪೀಠದಲ್ಲಿದ್ದ ಇವರು 1472ನೇ ಇಸವಿಯಲ್ಲಿ ನಂದನ ಸಂ|ರದ ವೈಶಾಖ ಶುದ್ಧ ಎರಡರಂದು ಹರಿದ್ವಾರದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಯಾಣ ಹೊಂದಿದರು.

10. ಶ್ರೀ ವಿಶ್ವೇಶತೀರ್ಥರು
ಮಹಾನ್ ಹಠಯೋಗಿ.

ಪ್ರತಿ ನಿತ್ಯ ತಪ್ಪದೆ ಹತ್ತು ಸಾವಿರ ತುಳಸಿ ದಳದಿಂದ ಭಗವಂತನನ್ನು ಪೂಜಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.

ತಮ್ಮ ಸನ್ಯಾಸ ಜೀವನದುದ್ದಕ್ಕೂ ಪ್ರತಿದಿನ ಒಂದೇ ಹೊತ್ತು ಕೇವಲ ಮೂವತ್ತೆರಡು ಕಾಳುಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಭಿಕ್ಷೆಯನ್ನಾಗಿ ಸ್ವೀಕರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.

16 ವರ್ಷ ಪೀಠವನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸಿದ್ದ ಯತಿಗಳು 1490ನೇ ಇಸವಿ ಸಾಧಾರಣ ಸಂ|ರದ ವೈಶಾಖ ಬಹುಳ ತೃತೀಯದಂದು ರಾಮೇಶ್ವರ ಸಮೀಪದ ರಾಮಸೇತುವಿನಲ್ಲಿ ವೃಂದಾವನಸ್ಥರಾದರು.

11. ಶ್ರೀ ವಿಶ್ವವಂದ್ಯತೀರ್ಥರು
ಹದಿನೈದು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಪೀಠದಲ್ಲಿದ್ದ ಶ್ರೀಪಾದರು ಆರು ಬಾರಿ ನ್ಯಾಯಸುಧಾಮಂಗಲೋತ್ಸವ ನಡೆಸಿದ್ದರು.

1505ನೇ ಇಸವಿ ಕ್ರೋಧನ ಸಂ|ರದ ಮಾಘ ಬಹುಳ ದಶಮಿಯಂದು ನಿರ್ಯಾಣ ಹೊಂದಿದರು.

12. ಶ್ರೀ ವಿಶ್ವರಾಜತೀರ್ಥರು
ಕಲೆಯ ಮಹಾನ್ ಆರಾಧಕರಾಗಿದ್ದ ಇವರು ಚತುಃಷಷ್ಟಿ ಕಲಾಕೋವಿದರೆಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧರು.

ಒಮ್ಮೆ ಒಂದು ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ದೇಶದ ಪ್ರಸಿದ್ದ ನರ್ತಕನೊಬ್ಬ ತಪ್ಪುಹೆಜ್ಜೆ ಹಾಕಿದಾಗ ತಕ್ಷಣ ಅವನ ತಪ್ಪನ್ನು ತಿಳಿಸಿ ಭರತಮುನಿಯ ನಾಟ್ಯಶಾಸ್ತ್ರದ ಹೆಜ್ಜೆಯ ಶ್ಲೋಕವನ್ನು ಹೇಳಿದ್ದರು. ಆ ಶ್ಲೋಕವು ಮಠದ ಪರಂಪರೆಯ ಪುಟಗಳಲ್ಲಿ ಇಂದಿಗೂ ಇದೆ.

1523ನೇ ಇಸವಿ ಸ್ವಭಾನು ಸಂ|ರದ ಪುಷ್ಯ ಶುದ್ಧ 15ರಂದು ದ್ವಾರಕೆಯಲ್ಲಿ ಪರಂಧಾಮಗೈದರು.

13. ಶ್ರೀ ಧರಣೀತೀರ್ಥರು
ನಿರಂತರ ದೇಶದ ಸಮಗ್ರ ತೀರ್ಥಕ್ಷೇತ್ರಗಳನ್ನು ಸಂದರ್ಶಿಸುತ್ತಾ ತುಂಗಭದ್ರಾ ತೀರದಲ್ಲಿ 1551ನೇ ಇಸವಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ಲವ ಸಂ|ರದ ಜ್ಯೇಷ್ಠ ಶುದ್ಧ ಸಪ್ತಮಿಯಂದು ಪರಂಧಾಮ ಸೇರಿದರು.

18 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಪೀಠದಲ್ಲಿದ್ದರು.

14. ಶ್ರೀಧರಾಧರತೀರ್ಥರು
ತ್ರಿಕಾಲ ಜ್ಞಾನಿಗಳಾದ ಇವರು ಸಾಕ್ಷಾತ್ ಮುಖ್ಯ ಪ್ರಾಣದೇವರ ದರ್ಶನವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಮಹಾನ್ ಸಿದ್ದಿಸಾಧಕರು.

1558ನೇ ಇಸವಿ ಯುಕ್ತಾಕ್ಷಿ ಸಂ|ರದ ವೈಶಾಖ ಶುದ್ಧ ಒಂಬತ್ತರಂದು ನಿರ್ಯಾಣ ಹೊಂದಿದರು.

15. ಶ್ರೀ ಪ್ರಜ್ಞಾನಮೂರ್ತಿತೀರ್ಥರು
ಪಾಜಕ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಶ್ರೀ ಮಧ್ವರ ಸೇವೆಯಲ್ಲಿ ನಿರತರಾಗಿ ಮುಂದೆ ಮಹಾನ್ ಪಂಡಿತರೂ ತಪಸ್ವಿಗಳೂ ಆದರು.

ದ್ವಾರಕಾದಿ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳನ್ನು ಸಂದರ್ಶಿಸುತ್ತಾ ಶಿಷ್ಯ ಸಮುದಾಯಕ್ಕೆ ಸರ್ವಮೂಲಾದಿ ಗ್ರಂಥಗಳ ಪಾಠ ಹೇಳುತ್ತಾ 1576ನೇ ಇಸವಿ ಧಾತು ಸಂ|ರದ ಕಾರ್ತಿಕ ಶುದ್ಧ ಏಕಾದಶಿಯಂದು ಕಾವೇರಿ ತಟದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಯಾಣ ಹೊಂದಿದರು.

16. ಶ್ರೀತಪೋಮೂರ್ತಿತೀರ್ಥರು
ಇವರು ಭಾವಿಸಮೀರ ವಾದಿರಾಜ ಗುರುಸಾರ್ವಭೌಮರಲ್ಲಿ ಶಾಸ್ತ್ರಾಧ್ಯಯನ ನಡೆಸಿದವರು.

ಶ್ರೀ ವಾದಿರಾಜರು ಇವರಿಗೆ ಶ್ರೀ ಹಯಗ್ರೀವ ದೇವರ ಪ್ರತಿಮೆಯನ್ನು ಅನುಗ್ರಹಿಸಿದರು.

ಮಹಾ ತಪಸ್ವಿಗಳೂ ಯೋಗ ಪಟುವೂ ಆಗಿದ್ದ ಶ್ರೀಪಾದರು ಮಥುರಾ ಕ್ಷೇತ್ರದ ವೃಂದಾವನದಲ್ಲಿ ವಿಕೃತ ನಾಮ ಸಂ|ರದ ಪುಷ್ಯ ಶುದ್ಧ ಏಕಾದಶಿಯಂದು ಪರಂಧಾಮಗೈದರು.

17. ಶ್ರೀ ಸುರೇಶ್ವರತೀರ್ಥರು
ಇವರು ಮಹಾ ಯೋಗಿಗಳು, ತ್ರಿಕಾಲಜ್ಞಾನಿ ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ದರಾಗಿದ್ದರು.

ಒಮ್ಮೆ ಕೃಷ್ಣಾಚಾರ್ಯ ಎಂಬ ಪಂಡಿತನೊಬ್ಬ ಯತಿಗಳ ತಪಃಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ದೊಡ್ಡ ಕುಂಬಳಕಾಯಿಯೊಳಗೆ ತೊಂಡೆಕಾಯಿಗಳನ್ನು ಗುಟ್ಟಾಗಿ ತುಂಬಿಸಿ ಕಾಣಿಕೆ ರೂಪದಿಂದ ಅರ್ಪಿಸಿದ.

ಆಗ ಯತಿಗಳು ತಕ್ಷಣ ಅದನ್ನು ಗುರುತು ಹಿಡಿದು ಈ ಕುರಿತು ಆಶುಶ್ಲೋಕ ರಚಿಸಿ ಆನೆಯ ಕಾಲಲ್ಲಿ ಕುಂಬಳಕಾಯಿಯನ್ನು ತುಳಿಸಿ ಆತನ ಬಣ್ಣ ಬಯಲು ಮಾಡಿದರು.

ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕುಂಬಳ ಕಾಯಿಯೊಳಗಿಂದ ಬಂದ ದುಂಬಿಯೊಂದು ಕೃಷ್ಣಾಚಾರ್ಯನ ಉದರಕ್ಕೆ ದಾಳಿ ಮಾಡಿ ಕೊರೆಯಲು ಆರಂಭಿಸಿತು.

ನೋವಿನಿಂದ ಅತ್ತ ಬೊಬ್ಬಿಡಲು ಆರಂಭಿಸಿದಾಗ ಯತಿಗಳು ಆತನಿಗೆ ತೀರ್ಥ ಪ್ರೋಕ್ಷಿಸಿ ಆಪತ್ತಿನಿಂದ ಪಾರು ಮಾಡಿದರು.

17 ವರ್ಷ ಪೀಠದಲ್ಲಿದ್ದ ಶ್ರೀಪಾದರು 1608ನೇ ಇಸವಿಯಲ್ಲಿ ಕೀಲಕ ಸಂ|ರದ ಮಾಘ ಬಹುಳ 3ರಂದು ಕೃಷ್ಣಾತೀರದಲ್ಲಿ ವಿಷ್ಣುಲೋಕ ಸೇರಿದರು.

18. ಶ್ರೀ ಜಗನ್ನಾಥತೀರ್ಥರು
ಜಪ ಪೂಜಾ ಪರಾಯಣರೂ ಮಹಾ ತಪಸ್ವಿಗಳೂ ಆಗಿ 14 ವರ್ಷ ಪೀಠದಲ್ಲಿದ್ದ ಇವರು ತೀರ್ಥಯಾತ್ರೆ ಮಾಡುತ್ತಾ ಗಯಾ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ 1624ನೇ ಇಸವಿ ರಕ್ತಾಕ್ಷಿ ಸಂ|ರದ ಆಷಾಢ ಶುದ್ಧ ಪಂಚಮಿಯಂದು ಪರಂಧಾಮ ಸೇರಿದರು.

19. ಶ್ರೀ ಸುರೇಶತೀರ್ಥರು
ವೇದಾಂತ, ತರ್ಕಶಾಸ್ತ್ರಾದಿಗಳಲ್ಲಿ ಅಪ್ರತಿಮರು ಎಂದೆನಿಸಿದ್ದ ಇವರು ವಿವಿಧ ತೀರ್ಥಕ್ಷೇತ್ರಗಳ ಪರ್ಯಟನೆ ನಡೆಸುತ್ತಾ 1640ನೇ ಇಸವಿ ವಿಕ್ರಮ ಸಂ|ರದ ಜ್ಯೇಷ್ಠ ಬಹುಳ ದಶಮಿಯಂದು ನಿರ್ಯಾಣ ಹೊಂದಿದರು.

20. ಶ್ರೀ ವಿಶ್ವಪುಂಗವತೀರ್ಥರು
ಪ್ರಸಿದ್ದ ವಿದ್ವಾಂಸರಾದ ಇವರು ಉಡುಪಿಯಲ್ಲಿ ನೂರಾರು ಶಿಷ್ಯರಿಗೆ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಸುಧಾದಿ ಗ್ರಂಥಗಳ ಪಾಠ, ಪ್ರವಚನ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದರು.

18 ವರ್ಷ ಪೀಠದಲ್ಲಿದ್ದ ಇವರು ವಿಳಂಬಿ ಸಂ|ರದ ಕಾರ್ತಿಕ ಶುದ್ಧ 13ರಲ್ಲಿ ಪರಂಧಾಮ ಸೇರಿದರು.

21. ಶ್ರೀ ವಿಶ್ವವಲ್ಲಭತೀರ್ಥರು
ಬಾರ್ಕೂರು ಸಮೀಪದ ಕಾರ್ಕಡ ಎಂಬಲ್ಲಿ ನೂತನ ಮಠ ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದ ಇವರು ಸದಾ ಕಾಷ್ಠಮೌನಾದಿ ಅನೇಕ ವ್ರತಗಳನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಾ ಕಾವೇರಿ ತೀರದಲ್ಲಿ ಪರಿಧಾವಿ ಸಂ|ರದ ಮಾರ್ಗಶೀರ್ಷ ಬಹುಳ 9ರಂದು ದೇಹತ್ಯಾಗ ಮಾಡಿದರು. 14 ವರ್ಷ ಪೂಜಾ ನಿರತರಾಗಿ ಪೀಠದಲ್ಲಿದ್ದರು.

22. ಶ್ರೀ ವಿಶ್ವಭೂಷಣತೀರ್ಥರು
`ದಶಾವತಾರಚರಿತ’ ಎಂಬ ಮಹಾಕಾವ್ಯವನ್ನು ರಚಿಸಿರುವರು ಎಂದು ಐತಿಹ್ಯವಿದೆ.

16 ವರ್ಷ ಪೀಠದಲ್ಲಿದ್ದ ಇವರು 1688ನೇ ಇಸವಿ ವಿಭವ ಸಂ|ರದ ವೈಶಾಖ ಶುದ್ಧ 7ರಲ್ಲಿ ಪರಂಧಾಮಗೈದರು.

23. ಶ್ರೀ ಯಾದವೇಂದ್ರತೀರ್ಥರು
ತರ್ಕ, ವೇದ, ವೇದಾಂತ, ವ್ಯಾಕರಣ, ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಪಂಡಿತರಾಗಿದ್ದರು.

ಒಮ್ಮೆ ಸಂಚಾರ ನಿಮಿತ್ತ ಕೃಷ್ಣಾಪುರ ಸಮೀಪದ ಬೈಲು ಪೇಜಾವರ ಎಂಬಲ್ಲಿ ತಂಗಿದ್ದಾಗ ಸ್ವಪ್ನದಲ್ಲಿ ವಿಪ್ರನೊಬ್ಬನು ಕಾಣಿಸಿ `ಇಲ್ಲಿ ಮಠ ನಿರ್ಮಿಸಿ ಬೆಣ್ಣೆ ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಿ ನಿತ್ಯ ಆರಾಧಿಸಿ’ ಎಂದು ಸೂಚಿಸಿದ.

ತಕ್ಷಣ ಕಾರ್ಯಪ್ರವೃತ್ತರಾಗಿ ಅಲ್ಲೇ ಮಠ ನಿಮರ್ಿಸಿ ಬೆಣ್ಣೆಕೃಷ್ಣ ದೇವರನ್ನು ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಿದರು.

ಮುಂದೆ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತ ತೀರ್ಥಯಾತ್ರೆ ಸಂದರ್ಭ ರಾಮೇಶ್ವರ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಬಂದಾಗ ಅದೇ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ 1698ನೇ ಇಸವಿ ಬಹುಧಾನ್ಯ ಸಂ|ರದ ಮಾಘ ಶುದ್ಧ ಪಂಚಮಿಯಂದು ಪರಂಧಾಮಗೈದರು.

10 ವರ್ಷ ಕಾಲ ಪೀಠಾಧಿಪತಿಯಾಗಿದ್ದರು.

24. ಶ್ರೀ ಪ್ರಜ್ಞಾನಮೂರ್ತಿತೀರ್ಥರು
ಪ್ರಸಿದ್ದ ವಿದ್ವಾಂಸರಾಗಿದ್ದ ಅವರಿಗೆ ಇಡೀ ಮಹಾಭಾರತ ತಾತ್ಪರ್ಯ ನಿರ್ಣಯ ಬಾಯಿಪಾಠವಾಗಿತ್ತು.

ನಾಲ್ಕು ಬಾರೀ ತತ್ವಪ್ರಕಾಶಿಕಾ ಸುಧಾದಿ ಗ್ರಂಥಗಳ ಮಂಗಲೋತ್ಸವ ಮಾಡಿದ್ದರು.

8 ವರ್ಷ ಕಾಲ ಪೀಠದಲ್ಲಿದ್ದ ಇವರು ವ್ಯಯ ಸಂ|ರದ ವೈಶಾಖ ಶುದ್ಧ 12ರಂದು ತುಂಗಾತೀರದಲ್ಲಿ ಹರಿಪಾದ ಸೇರಿದರು.

25. ಶ್ರೀ ವಿದ್ಯಾಧಿರಾಜತೀರ್ಥರು
ಚತುಃಶಾಸ್ತ್ರ ಪಂಡಿತರಾಗಿದ್ದ ಇವರು ನಿರಂತವಾಗಿ ವಾದದಲ್ಲಿ ಗೆಲ್ಲುತ್ತಿದ್ದ ಕಾರಣ `ವಾದಿಮಲ್ಲ’ ಎಂದು ಬಿರುದಾಂಕಿತರಾಗಿದ್ದರು.

7 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಪೀಠದಲ್ಲಿದ್ದ ಇವರು 1713ನೇ ಇಸವಿ ವಿಜಯ ಸಂ|ರದ ಕಾರ್ತಿಕ ಶುದ್ಧ 5ರಂದು ಗೋದಾವರಿ ತೀರದಲ್ಲಿ ವಿಷ್ಣುಲೋಕ ಸೇರಿದರು.

26. ಶ್ರೀ ವಿದ್ಯಾಮೂರ್ತಿತೀರ್ಥರು
ಇವರು ಬಾಲ್ಯದಲ್ಲಿ ಸೋದೆ ಶ್ರೀ ವಾದಿರಾಜರ ಸನ್ನಿಧಾನದಲ್ಲಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿ ಅವರಿಂದ ಅನುಗ್ರಹೀತರಾಗಿ ಶಾಪಾನುಗ್ರಹ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನೂ ಪಡೆದರು.

ಅವರ ಸಿದ್ದಿ ಸಾಧನೆಗೆ ಮಾರುಹೋಗಿದ್ದ ಅಂದಿನ ರಾಜಮಹಾರಾಜರು ಇವರನ್ನು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಸನ್ಮಾನಿಸಿದ್ದರು.

ಒಮ್ಮೆ ಶ್ರೀಪಾದರು ಬೈಲು ಪೇಜಾವರದ ತಮ್ಮ ಮಠಕ್ಕೆ ಸಾಗುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಹಳ್ಳದಲ್ಲಿ ಮುಖಕ್ಕೆ ನೀರು ಪ್ರೋಕ್ಷಣೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಬಗ್ಗಿದಾಗ ಹಳ್ಳದಲ್ಲಿ ಸೀತಾ ಲಕ್ಷ್ಮಣ ಸಮೇತ ಶ್ರೀರಾಮ ದೇವರ ಪ್ರತಿಮೆ ಲಭಿಸಿತು.

ತಕ್ಷಣ ಆ ಜಮೀನನ್ನು ಸ್ಥಳೀಯ ಜೈನ ಮಹಿಳೆಯಿಂದ ಪಡೆದುಕೊಂಡು ಅಲ್ಲೇ ಮಠ ನಿರ್ಮಿಸಿದರು.

ಸಮೀಪದಲ್ಲೇ ಜೈನ ಸ್ತ್ರೀ ಒಡೆತನಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಮುಖ್ಯಪ್ರಾಣ ದೇವರ ಗುಡಿಯೂ ಅಲ್ಲಿತ್ತು.

ಮಠ ನಿರ್ಮಾಣವಾದ ಕೆಲವೇ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯಪ್ರಾಣ ದೇವರು ಜೈನ ಮಹಿಳೆಗೆ ಕನಸಿನಲ್ಲಿ ದರ್ಶನ ನೀಡಿ ಪ್ರಾಣದೇವರ ಪ್ರತಿಮೆಯನ್ನು ತಕ್ಷಣವೇ ಶ್ರೀಪಾದರಿಗೆ ಒಪ್ಪಿಸುವಂತೆ ಸೂಚಿಸಿದರು.

ಆ ಕೂಡಲೇ ಜೈನ ಸ್ತ್ರೀ, ಮುಖ್ಯಪ್ರಾಣ ದೇವರ ಪ್ರತಿಮೆಯೊಂದಿಗೆ ತನ್ನ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಕೂಡಾ ಶ್ರೀಪಾದರಿಗೆ ದಾನ ಮಾಡಿ ಅನುಗ್ರಹೀತಳಾದಳು.

15 ವರ್ಷ ಪೀಠದಲ್ಲಿದ್ದ ಶ್ರೀಪಾದರು ಬೈಲು ಪೇಜಾವರ ತಮ್ಮ ಮಠದಲ್ಲಿ 1728ನೇ ಇಸವಿ ಕೀಲಕ ಸಂ|ರದ ಭಾದ್ರಪದ ಶುದ್ಧ 8ರಂದು ವೈಕುಂಠವಾಸಿಗಳಾದರು.

27. ಶ್ರೀವಿದ್ಯಾವಲ್ಲಭತೀರ್ಥರು
ಕೃಷ್ಣಾಪುರ ಮಠವನ್ನು ಜೀರ್ಣೋದ್ಧಾರ ಮಾಡಿಸಿ ಮಠದ ಬೇಸಾಯ ಕೃಷಿ ಭೂಮಿಯನ್ನೆಲ್ಲ ಅಭಿವೃದ್ದಿಪಡಿಸಿದರು.

21 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಪೀಠವನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸಿ 1749ನೇ ಇಸವಿ ಶುಕ್ಲ ಸಂ|ರದ ಮಾರ್ಗಶಿರ ಶು 9ರಂದು ಬೈಲು ಪೇಜಾವರದಲ್ಲಿ ವೃಂದಾವನಸ್ಥರಾದರು.

28. ಶ್ರೀ ವಿದ್ಯೇಂದ್ರತೀರ್ಥರು
ಅಪ್ರತಿಮ ವಾಗ್ಮಿಗಳು ಮಹಾನ್ ಉಪಾಸಕರೂ, ಶ್ರೇಷ್ಠಜ್ಞಾನಿಗಳೂ ಆಗಿದ್ದ ಶ್ರೀಪಾದರು ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ವಿದ್ವತ್ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲರನ್ನೂ ಸೋಲಿಸಿ ಸನ್ಮಾನಿತರಾಗಿ `ಜಯಪತ್ರಿಕೆ’ ಪಡೆದಿದ್ದರು.

ಸನ್ಯಾಸ ಜೀವನದ ಕೊನೆಗಾಲದಲ್ಲಿ ಸರ್ವಸ್ವವನ್ನೂ ದಾನ ಮಾಡಿ ಪ್ರಯಾಗದಲ್ಲಿ ಗಂಗೆಯನ್ನು ಕುರಿತು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಿದಾಗ ಅಕಾಲವಾಗಿದ್ದರೂ ಗಂಗೆ ಅವರ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಗೆ ಉಕ್ಕಿ ಹರಿದುಬಂದು ಶ್ರೀಪಾದರನ್ನು ತನ್ನ ಗರ್ಭದಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಿಕೊಂಡಳು.

ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಇವರು ರಚಿಸಿದ ಗಂಗಾಪಂಚಕ ಸ್ತುತಿ ಬಹು ಪ್ರಸಿದ್ದ.

1768ನೇ ಇಸವಿ ಸರ್ವಧಾರಿ ಸಂ|ರದ ಭಾದ್ರಪದ ಶುದ್ಧ ಪಾಡ್ಯ ಗಂಗಾತೀರ್ಥ ಪ್ರವೇಶ ದಿನ.

29. ಶ್ರೀವಿದ್ಯಾನಿಧಿತೀರ್ಥರು
ಮೂರು ಬಾರಿ ಸಮಗ್ರ ಭಾರತದ ತೀರ್ಥಕ್ಷೇತ್ರ ಸಂದರ್ಶಿಸಿದವರು.

ತಮ್ಮ ನೂರಾರು ಶಿಷ್ಯರಿಗೆ ಅಮೂಲಾಗ್ರವಾಗಿ ಸಚ್ಚಾಸ್ತ್ರವನ್ನು ಉಪದೇಶ ಮಾಡಿ ಮೂರು ಪರ್ಯಾಯ ನಡೆಸಿದವರು. ರಾಜ ಮಹಾರಾಜರುಗಳಿಂದ ಸನ್ಮಾನಿತರಾಗಿದ್ದರು.

ದ್ವಾರಕೆಯಲ್ಲಿ ಕಪಿಲಾ ಷಷ್ಠಿ ಯೋಗ ಸಂಭವಿಸಿದಾಗ ಸ್ವರ್ಣ ದ್ವಾರಕೆಯನ್ನು ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ಕಂಡ ಪುಣ್ಯಾತ್ಮರು.

21 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಪೀಠದಲ್ಲಿದ್ದ ಇವರು 1789ನೇ ಇಸವಿ ಸೌಮ್ಯ ಸಂ|ದ ಭಾದ್ರಪದ ಶುಕ್ಲ ನವಮಿಯಂದು ಕೃಷ್ಣಾಪುರದಲ್ಲಿ ವಿಷ್ಣುಲೋಕ ಸೇರಿದರು.

30. ಶ್ರೀ ವಿದ್ಯಾಸಮುದ್ರತೀರ್ಥರು
ಇವರು ಉಡುಪಿ ಕೃಷ್ಣ ದೇವರಿಗೆ ಬ್ರಹ್ಮರಥವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿದವರು.

25 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಪೀಠದಲ್ಲಿದ್ದು ಭಾವ ಸಂ|ರದ ಮಾಘಶುದ್ಧ ಮಧ್ವ ನವಮಿಯಂದು ಕೃಷ್ಣಾಪುರದಲ್ಲಿ ಹರಿಪಾದ ಸೇರಿದರು.

31. ಶ್ರೀ ವಿದ್ಯಾಪತಿತೀರ್ಥರು
ಉಡುಪಿಯ ರಥಬೀದಿಯಿಂದ 2 ಮೈಲು ದೂರದ ಪಾಡಿಗಾರು ಎಂಬಲ್ಲಿ ಮಠ ನಿರ್ಮಿಸಿ ಗೋಪಾಲಕೃಷ್ಣ ದೇವರನ್ನು ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಿದರು.

ಕಾಶಿ ಪಂಡಿತರನ್ನು ವಾದದಲ್ಲಿ ಗೆದ್ದ ಹಿರಿಮೆ ಇವರದು.

ಪ್ರಯಾಗದಲ್ಲಿ ಮಠವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿ ಮುಖ್ಯಪ್ರಾಣ ದೇವರನ್ನು ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಿದರು.

7 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಪೀಠದಲ್ಲಿದ್ದ ಇವರು 1813ರಲ್ಲಿ ಉಡುಪಿಯಲ್ಲೇ ವೃಂದಾವನಸ್ಥರಾದರು.

32. ಶ್ರೀ ವಿದ್ಯಾಧೀಶತೀರ್ಥರು
ಶ್ರೀ ಪುತ್ತಿಗೆ ಮಠದ ಭುವನೇಂದ್ರತೀರ್ಥರಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಯ ಸುಧಾದಿ ಗ್ರಂಥಗಳ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಿ, ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ 12 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ನ್ಯಾಯಶಾಸ್ತ್ರವನ್ನು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಿದರು.

ಕಾಶಿಯಿಂದ ಬಂದ ಬಳಿಕ 12 ಬಾರಿ ಸುಧಾಮಂಗಳ ಮಾಡಿದರು.

ಇವರು ಪೇಜಾವರ ಮಠದ ಶ್ರೀ ವಿಶ್ವರಾಜತೀರ್ಥರು, ಸೋದೆ ಮಠದ ಶ್ರೀ ವಿಶ್ವಾಧೀಶತೀರ್ಥರು, ಶೀರೂರು ಮಠದ ಶ್ರೀ ಲಕ್ಷ್ಮೀವಲ್ಲಭತೀರ್ಥರಿಗೆ ಪಾಠ ಹೇಳಿದ್ದರು.

ಜಂಬುಕಂಡಿ ವಾದಿರಾಜ ಆಚಾರ್ಯರು, ಬಾಳೆಕುದ್ರು ವೆಂಕಟಾಚಾರ್ಯರು, ವ್ಯಾಕರಣ ಸುಬ್ಬಾರಾಯಾಚಾರ್ಯರೂ ಇವರ ಶಿಷ್ಯರು.

ಒಮ್ಮೆ ಇವರು ತಿರುಪತಿಗೆ ಹೋದಾಗ ಶ್ರೀನಿವಾಸ ದೇವರ ದರ್ಶನಕ್ಕೆ ಸಮಸ್ಯೆ ಎದುರಾಯಿತು.

ತಕ್ಷಣ ಶ್ರೀಪಾದರು ದರ್ಶನ ಲಭಿಸದಿದ್ದರೆ ಭಿಕ್ಷೆ ಸ್ವೀಕರಿಸುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ನೋವಿನಿಂದ ಗೋಪುರದ ಮುಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ನಿಂತಿರಲು ದೇವಾಲಯದ ಪರಿವಾರ ಸಮಸ್ತ ಬಿರುದುಬಾವಳಿ ವಾದ್ಯಘೋಷಗಳೊಂದಿಗೆ ಆಗಮಿಸಿ ಗೌರವಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಶ್ರೀಪಾದರಿಗೆ ದೇವರ ದರ್ಶನ ಕಲ್ಪಿಸಿದರು.

ಆಶ್ಚರ್ಯವೆಂದರೆ ಶ್ರೀಪಾದರು ದರ್ಶನ ಪಡೆದು ಸಂತಸದಿಂದ ದೇವಾಲಯದ ಹೊರ ಗೋಪುರಕ್ಕೆ ಬಂದು ಹಿಂತಿರುಗಿ ನೋಡಿದಾಗ ಅಲ್ಲಿ ಯಾರೂ ಇರಲಿಲ್ಲ!

ಸನ್ನಿವೇಶ ಮತ್ತೆ ಯಥಾಸ್ಥಿತಿಗೆ ಮರಳಿತ್ತು. ಶ್ರೀಪಾದರು ಮಂತ್ರಮುಗ್ದರಾಗಿದ್ದರು. ತಿರುಪತಿಯಿಂದ ಮರಳುವಾಗ ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ 1881ನೇ ಇಸವಿ ವಿಕ್ರಮ ಸಂ|ರದ ಜ್ಯೇಷ್ಠ ಬಹುಳ ಏಕಾದಶಿಯಂದು ವಿಷ್ಣುಲೋಕ ಸೇರಿದರು.

ಇವರ ಬೃಂದಾವನ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಸಿಟಿ ಮಾರ್ಕೆಟ್ ಹಿಂಭಾಗದ ಗುಂಡೋಪಂತ್ ರಸ್ತೆಯಲ್ಲಿರುವ ಕೃಷ್ಣ ಮಠದಲ್ಲಿದೆ. 66 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಪೀಠಾಧಿಪತಿಯಾಗಿದ್ದರು.

33. ಶ್ರೀ ವಿದ್ಯಾಪೂರ್ಣತೀರ್ಥರು
ಇವರು ಜನಿಸಿದ ವಾರ್ತೆ ಕೇಳಿ ಆಗಿನ ಕೃಷ್ಣಾಪುರ ಮಠಾಧೀಶರಾಗಿದ್ದ ಶ್ರೀ ವಿದ್ಯಾಧೀಶತೀರ್ಥರು ಕಾಳೀಯಮರ್ದನ ದೇವರ ಪೂಜೆಗಾಗಿಯೇ ಹುಟ್ಟಿ ಬಂದವರು ಎಂದು ಸಂತೋಷಪಟ್ಟು ಪ್ರತಿ ದಿನ ಮಠದಿಂದ ತೀರ್ಥವನ್ನು ಕಳುಹಿಸುತ್ತಿದ್ದರಂತೆ.

ಪ್ರಸಿದ್ದ ವಿದ್ವಾಂಸರಲ್ಲಿ ಪಾಠ ಪ್ರವಚನ ಅಧ್ಯಯನ ನಡೆಸಿ ವೇದ, ವೇದಾಂತ ಸಕಲ ವೈದಿಕ ಶಾಸ್ತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ದಿ ಗಳಿಸಿದರು.

ಮೂರು ಬಾರಿ ಪರ್ಯಾಯ ಪೀಠ ಅಲಂಕರಿಸಿದ್ದ ಇವರು ಪ್ರಥಮ ಪರ್ಯಾಯದಲ್ಲಿ ಕೃಷ್ಣಮಠದಲ್ಲಿ ಮಧ್ವಪೀಠವಿರುವ ಕೊಠಡಿ, ಸೂರ್ಯಶಾಲೆ, ಚಂದ್ರಶಾಲೆ, ಕನಕನ ಕಿಂಡಿಯ ಹೊರ ಗೋಪುರ,
ಕೃಷ್ಣಮಠದ ಮೇಲ್ಛಾವಣಿಯ ನವೀಕರಣ, ದಶಾವತಾರ ಕುಸುರಿ ಕೆತ್ತನೆಯ ಶಿಲ್ಪಗಳ ನಿರ್ಮಾಣ, ಮೂರನೇ ಪರ್ಯಾಯದಲ್ಲಿ ಅದಮಾರು ಶ್ರೀ ವಿಭುದಪ್ರಿಯತೀರ್ಥ ಶ್ರೀಪಾದರು ಕಟ್ಟಿಸಿದ್ದ ಚೌಕಿಯ ಕಾಮಗಾರಿ ಸಂಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿ, ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಪಾಕಶಾಲೆ ನಿರ್ಮಿಸಿ ಪ್ರಾಣದೇವರ ಸೂಚನೆಯಂತೆ ದೇವರ ಗುಡಿಯ ಪಕ್ಕದಲ್ಲೇ ದೇವರ ನೈವೇದ್ಯ ಮತ್ತು ಚೌಕಿ ಅಡುಗೆಗಾಗಿ ಬಾವಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. ಕೃಷ್ಣದೇವರಿಗೆ ಚಿನ್ನದ ಪಾಲಕಿ, ಪಾಡಿಗಾರು ಮಠ, ದಂಡತೀರ್ಥ ಮಠ ಹಾಗು ಬೈಲು ಪೇಜಾವರ ಮಠವನ್ನು ಜೀರ್ಣೋದ್ಧಾರಗೊಳಿಸಿದರು.

1935ನೇ ಇಸವಿ ಪಾಲ್ಗುಣ ಮಾಸ ಕೃಷ್ಣ ಪಾಡ್ಯ ಗುರುವಾರದಂದು ಕೃಷ್ಣಪೂಜಾ ಕೈಂಕರ್ಯ ಪೂರೈಸಿ ಅನ್ನ ಸಂತರ್ಪಣೆ ನಡೆಸಿ ವಿಶೇಷ ದಾನಾದಿಗಳನ್ನು ನಡೆಸಿ ಮಧ್ಯಾಹ್ನ 1 ಗಂಟೆಗೆ ಮಠದಲ್ಲಿ ಹರಿಪಾದ ಸೇರಿದರು.

34. ಶ್ರೀ ವಿದ್ಯಾರತ್ನತೀರ್ಥರು
ಆಶ್ರಮ ಪೂರ್ವದಲ್ಲೇ ಸಮಗ್ರ ಭಾರತದ ತೀರ್ಥಕ್ಷೇತ್ರಗಳ ಸಂದರ್ಶನ, ಮೂಲಭೂತ ಪಾಠಗಳನ್ನೂ ನಡೆಸಿದ್ದರು.

ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಕಠಿಣ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ. ಆನಂತರ ಬದರೀ ಯಾತ್ರೆ ಪೂರೈಸಿ ಉಡುಪಿಗೆ ಆಗಮನ. ಮೊದಲನೇ ಪರ್ಯಾಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ 2ನೇ ಮಹಾಯುದ್ದ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದರೂ ಕಿಂಚಿತ್ ಲೋಪವಾಗದೆ ಬಹುವೈಭವದಿಂದ ಪರ್ಯಾಯ ನಡೆಸಿದರು.

ತಮ್ಮ ಪ್ರಥಮ ಪರ್ಯಾಯ ಕಾಲದಲ್ಲಿ `ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣ ಪರ್ಯಾಯಪ್ರಕಾಶಿನೀ’ ಎಂಬ ಧಾರ್ಮಿಕ ಮಾಸಪತ್ರಿಕೆ ಆರಂಭಿಸಿ ತಮ್ಮ ಕೊನೆಕಾಲದ ವರೆಗೂ ಮುಂದುವರಿಸಿಕೊಂಡು ಹೋದರು.

ಉಡುಪಿಯ ಮಠವನ್ನು ಜೀರ್ಣೋದ್ಧಾರಗೊಳಿಸಿ ಮಠದ ಪಡು ಬದಿಯಲ್ಲಿ ಧಾರ್ಮಿಕ, ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಿಗಾಗಿ ಸುಂದರವಾದ ರಂಗ ಮಂದಿರ ನಿರ್ಮಿಸಿದರು.

ಇವರ ಜೀವನ ಚರಿತ್ರೆಯ ಕುರಿತು ಕೊರಂಗ್ರಪಾಡಿ ನಾರಾಯಣ ತಂತ್ರಿ ತುಳು ಲಾವಣಿಯನ್ನೂ ಕೆ. ಎಸ್. ಪದ್ಮನಾಭ ಆಚಾರ್ಯ ಕನ್ನಡ ಲಾವಣಿಯನ್ನೂ ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಶಿರೂರು ಮಠದ 29ನೇ ಯತಿ ಶ್ರೀ ಲಕ್ಷ್ಮೀಮನೋಜ್ಞತೀರ್ಥರಿಗೂ ಪಾಠ ಹೇಳಿದ್ದ ಶ್ರೀವಿದ್ಯಾರತ್ನತೀರ್ಥರಿಗೆ ಶ್ರೀ ಲಕ್ಷ್ಮೀಮನೋಜ್ಞತೀರ್ಥರ ಮೇಲೆ ಅಪಾರ ಪ್ರೀತಿ ಗೌರವ. ಪರಸ್ಪರ ಅತ್ಯಂತ ಆಪ್ತರಾಗಿದ್ದರು.

ಶ್ರೀ ಲಕ್ಷ್ಮೀಮನೋಜ್ಞತೀರ್ಥರು ಉಡುಪಿ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದ ಮೊತ್ತ ಮೊದಲ ಯಾತ್ರಿಕರ ವಸತಿ ಗೃಹ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣ ಛತ್ರ ಹಾಗೂ ಸೋದೆಯಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದ ವಸತಿಗೃಹ ಎರಡೂ ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ಶ್ರೀ ವಿದ್ಯಾರತ್ನತೀರ್ಥರೂ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿದ್ದರು

ಶ್ರೀವಿದ್ಯಾರತ್ನತೀರ್ಥ ಶ್ರೀಪಾದರು 1971 ವಿರೋಧಿಕೃತ್ ಸಂ|ರದ ಚೈತ್ರ ಕೃಷ್ಣ ಪಂಚಮಿಯಂದು ಪರಂಧಾಮಗೈದರು.

ಉಡುಪಿ ಸಮೀಪ ಇವರೇ ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದ ರಾಮನಕಟ್ಟೆ ಮಠದಲ್ಲಿ ವೃಂದಾವನ ನಡೆಸಲಾಯಿತು.

35. ಶ್ರೀ ವಿದ್ಯಾಸಾಗರತೀರ್ಥರು (ಪ್ರಸಕ್ತ ಪೀಠಾಧಿಪತಿಗಳು)
ಉಮಾಪತಿ ಇವರ ಪೂರ್ವಾಶ್ರಮದ ಹೆಸರು. ತಂದೆ ಶ್ರೀಪತಿ ಆಚಾರ್ಯ, ತಾಯಿ ಜಾನಕಿ.

ಪುತ್ತಿಗೆ ಮಠದ ಶ್ರೀ ಸುಜ್ಞಾನೇಂದ್ರತೀರ್ಥ ಶ್ರೀಪಾದರಿಂದ 1971ರ ಸೆ. 3ರಂದು ಸನ್ಯಾಸಾಶ್ರಮ ದೀಕ್ಷೆ.

ಆಶ್ರಮ ನಂತರ ಸೋದೆ ಮಠದ ಶ್ರೀ ವಿಶ್ವೋತ್ತಮತೀರ್ಥ ಶ್ರೀಪಾದರಿಂದ ಮಧ್ವಸಿದ್ದಾಂತ ವೇದ, ವೇದಾಂತಗಳ ಪಾಠ.

ಶ್ರೀ ವಿಶ್ವೋತ್ತಮತೀರ್ಥರ ತೃತೀಯ ಪರ್ಯಾಯ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಶ್ರೀ ವಾದಿರಾಜರ ಗುರ್ವರ್ತದೀಪಿಕಾ ಸಹಿತ ಶ್ರೀಮನ್ಯಾಯಸುಧಾ ಹಾಗೂ ಚತುರ್ಥ ಪರ್ಯಾಯ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಯುಕ್ತಿಮಲ್ಲಿಕಾ ಮಂಗಳ ಮಹೋತ್ಸವ ನೆರವೇರಿಸಿದರು. ವ್ಯಾಕರಣ ಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ನಿಷ್ಣಾತರು.

ವಾದಿರಾಜರ ಋಜುತ್ವದಲ್ಲಿ ಅಪಾರ ದೀಕ್ಷೆ, ಶಾಸ್ತ್ರ ಸಂಪ್ರದಾಯದಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣ ನಂಬಿಕೆ, ಮಿತಭಾಷಿ, ಏಕಾಂತಪ್ರಿಯರು. ವೃತಾನುಷ್ಠಾನ, ಜಪ ಪೂಜೆಯಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಅನುಸಂಧಾನ.

ಕೀರ್ತಿಶೇಷ ಶೀರೂರು ಮಠದ ಶ್ರೀ ಲಕ್ಷ್ಮೀವರತೀರ್ಥ ಶ್ರೀಪಾದರಿಗೆ ಶ್ರೀ ವಿದ್ಯಾಸಾಗರತೀರ್ಥ ಶ್ರೀಪಾದರು 8 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಪಾಠ ಹೇಳಿದ್ದರು.

ಅಂತೆಯೇ ಸೋದೆ ಶ್ರೀ ವಿಶ್ವವಲ್ಲಭತೀರ್ಥ ಶ್ರೀಪಾದರ ವಿದ್ಯಾಗುರುಗಳೂ ಶ್ರೀ ವಿದ್ಯಾಸಾಗರತೀರ್ಥ ಶ್ರೀಪಾದರು.

ತನ್ನ ಮೂರೂ ಪರ್ಯಾಯಗಳಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಕೊಡುಗೆಗಳನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಶಿಥಿಲವಾಗಿದ್ದ ಕೃಷ್ಣಮಠದ ವಿವಿಧ ಕಟ್ಟಡಗಳ ಕಾಮಗಾರಿ ವೃಂದಾವನ, ಗೋಶಾಲೆ ಹಾಗೂ ಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯ ಗುಡಿ ನವೀಕರಣ, ನಿರಂತರ ಅನ್ನದಾನ, ಜ್ಞಾನ ಸತ್ರ, ಸನಾತನ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗೆ ಪೂರಕವಾದ ಅನೇಕ ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ತರಗತಿ, ತರಬೇತಿಗಳ ಮೂಲಕ ಧಾರ್ಮಿಕ ಜಾಗೃತಿ.

ಉಡುಪಿ ಕಡಿಯಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾನದ ಮೂಲಕ ಇಂದಿರಾ ಶಿವರಾವ್ ಪಾಲಿಟೆಕ್ನಿಕ್ ಕಾಲೇಜು ಹೀಗೆ ಧಾರ್ಮಿಕ, ಸಾಮಾಜಿಕ, ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಶ್ರೀ ವಿದ್ಯಾಸಾಗರತೀರ್ಥ ಶ್ರೀಪಾದರು ಹಾಗೂ ಈ ಪರಂಪರೆಯಿಂದ ಅಸಂಖ್ಯ ಕೊಡುಗೆಗಳು ಸಂದಿವೆ.

ಬರಹ: ಪಿ. ಲಾತವ್ಯ ಆಚಾರ್ಯ, ಉಡುಪಿ

ನಿಮಗೆ ಈ ಸುದ್ದಿ ಇಷ್ಟವಾಯ್ತಾ?
ಹಾಗಾದರೆ ಇತರರಿಗೂ SHARE ಮಾಡಿ ಓದಿಸಿ...

ಕಾಮೆಂಟ್ ಮಾಡಿ

error: Content is protected !!